Nghệ An đang hướng tới minh bạch chuỗi cung ứng, kiểm soát mất rừng, nâng cao năng lực sản xuất bền vững, bảo đảm nông lâm sản đủ điều kiện xuất khẩu sang EU.
Đồng bộ giải pháp, siết chặt truy xuất nguồn gốc
Quy định chống mất rừng và suy thoái rừng của Liên minh Châu Âu (EUDR) đặt ra những yêu cầu khắt khe đối với các mặt hàng nông lâm sản xuất khẩu, đặc biệt là gỗ, cà phê, cao su, ca cao… Đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội để các địa phương tái cấu trúc sản xuất theo hướng bền vững. Trên tinh thần đó, tỉnh Nghệ An đã chủ động ban hành kế hoạch triển khai Khung hành động thích ứng EUDR với nhiều giải pháp đồng bộ, mang tính dài hạn.
Trọng tâm của kế hoạch là xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch, đáp ứng yêu cầu về “không mất rừng” sau mốc thời gian quy định. Tỉnh Nghệ An tập trung rà soát, cập nhật dữ liệu hiện trạng rừng, hoàn thiện bản đồ số hóa vùng sản xuất, xác định rõ tọa độ địa lý của từng lô đất. Đây là nền tảng quan trọng để doanh nghiệp và người dân chứng minh tính hợp pháp và bền vững của sản phẩm khi xuất khẩu sang thị trường EU.
.jpg)
Một góc rừng trồng tại miền Tây tỉnh Nghệ An.
Song song đó, tỉnh Nghệ An tăng cường quản lý chuỗi cung ứng từ khâu sản xuất, thu mua, chế biến đến tiêu thụ. Các cơ sở chế biến gỗ và nông sản được yêu cầu xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ, lưu trữ hồ sơ đầy đủ, đảm bảo khả năng truy xuất đến tận hộ sản xuất. Việc áp dụng công nghệ số trong quản lý dữ liệu, cấp mã số vùng trồng, vùng nguyên liệu cũng được đẩy mạnh nhằm giảm thiểu rủi ro và nâng cao tính minh bạch.
Một điểm nhấn đáng chú ý là công tác kiểm soát rừng và ngăn chặn mất rừng được siết chặt hơn. Lực lượng kiểm lâm phối hợp với chính quyền địa phương tăng cường tuần tra, giám sát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đồng thời, tỉnh Nghệ An cũng khuyến khích phát triển các mô hình kinh tế dưới tán rừng, trồng rừng gỗ lớn, góp phần nâng cao giá trị và giảm áp lực chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng.
Không chỉ dừng ở quản lý, tỉnh Nghệ An còn chú trọng nâng cao nhận thức cho cộng đồng và doanh nghiệp về EUDR. Các chương trình tập huấn, hội thảo được tổ chức thường xuyên, giúp người dân hiểu rõ yêu cầu của thị trường, từ đó thay đổi tư duy sản xuất, hướng tới bền vững và có trách nhiệm hơn với môi trường.
Nâng tầm giá trị nông lâm sản, mở rộng cơ hội xuất khẩu
Việc triển khai Khung hành động thích ứng EUDR không chỉ nhằm “đáp ứng quy định”, mà còn mở ra cơ hội nâng tầm giá trị nông lâm sản Nghệ An trên thị trường quốc tế. Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn khắt khe về môi trường và truy xuất nguồn gốc, sản phẩm của tỉnh sẽ có lợi thế cạnh tranh rõ rệt, đặc biệt tại các thị trường cao cấp như EU.
Trong lĩnh vực nông nghiệp, tỉnh Nghệ An định hướng phát triển vùng nguyên liệu gỗ có chứng chỉ bền vững, khuyến khích doanh nghiệp tham gia các hệ thống chứng nhận quốc tế. Điều này không chỉ giúp tăng giá trị sản phẩm, mà còn tạo điều kiện thuận lợi để tiếp cận các thị trường khó tính. Các doanh nghiệp chế biến gỗ cũng được hỗ trợ cải tiến công nghệ, nâng cao năng lực quản trị, đáp ứng yêu cầu về tính hợp pháp và bền vững.
.jpg)
Các sản phẩm từ gỗ của tỉnh Nghệ An ngày càng tìm được chỗ đứng trên thị trường xuất khẩu.
Đối với nông nghiệp, các ngành hàng chủ lực như cà phê, cao su được khuyến khích xây dựng vùng sản xuất tập trung, áp dụng quy trình canh tác thân thiện với môi trường. Việc liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị giữa nông dân - hợp tác xã - doanh nghiệp được đẩy mạnh, nhằm đảm bảo tính đồng nhất và kiểm soát chất lượng sản phẩm.
Một trong những giải pháp quan trọng là huy động sự tham gia của khu vực tư nhân và các tổ chức quốc tế. Tỉnh Nghệ An tích cực tìm kiếm nguồn lực hỗ trợ về kỹ thuật, tài chính để triển khai các dự án thí điểm, xây dựng mô hình sản xuất bền vững. Qua đó, từng bước nhân rộng các mô hình hiệu quả, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng.
Bên cạnh đó, tỉnh Nghệ An cũng chú trọng hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp và người dân trong quá trình chuyển đổi. Các chính sách ưu đãi về tín dụng, đất đai, đào tạo nguồn nhân lực được xem là “đòn bẩy” quan trọng, giúp giảm chi phí tuân thủ và tăng khả năng thích ứng với EUDR.
Có thể thấy, việc triển khai Khung hành động thích ứng với EUDR không chỉ là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh hội nhập, mà còn là cơ hội để Nghệ An tái định vị ngành nông lâm nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.
Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của doanh nghiệp và người dân, Nghệ An đang từng bước khẳng định vị thế là địa phương tiên phong trong thích ứng với các tiêu chuẩn quốc tế, giữ vững “tấm vé xanh” vào thị trường EU và hướng tới phát triển lâu dài.
Theo báo Nông nghiệp và môi trường